مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان بوشهر
چکیده: (2578 مشاهده)
تحقیق حاضر با هدف ارزیابی اثرات طرح پخش سیلاب از دیدگاه روستاییان ساکن در حاشیه طرح انجام شد. طرح پخش سیلاب بر آبخوان از سال 1374 در سطح 1259 هکتار از اراضی شهرستان تنگستان در استان بوشهر در قالب ایستگاه تحقیقاتی، آموزشی ترویجی کوثر 3 به اجرا در آمده است. جامعه آماری تحقیق شامل خانوار روستاهای حاشیه طرح پخش سیلاب بر آبخوان اهرم بوشه به تعداد 1600 خانوار شد. متغیر وابسته طرح عبارت است از اثرات طرح آبخوان از دید ساکنان روستاهای واقع در حاشیه طرح که شامل اثرات طرح در زمینه اجتماعی، اقتصادی، خدمات عمومی و خصوصیات هیدرولوژی است. شاخصهای فوق در پرسشنامه به زیرشاخصها تقسیم شد. بهمنظور اولویتبندی شاخصها و زیرشاخصهای مؤثر از دیدگاه ذینفعان (روستائیان حاشیه طرح) از پرسشنامه از نوع متغیرهای ترتیبی کیفی و منطبق با طیف لیکرت با 28 گویه بهعنوان ابزار اندازهگیری استفاده و پس از سنجش روایی و پایایی پرسشنامه از ساکنان حوضه نظرسنجی بهعمل آمد. بهمنظور رتبهبندی شاخصها و زیرشاخصهای مؤثر، از آزمون فریدمن برای تجزیه واریانس دوطرفه از طریق رتبهبندی و نیز مقایسه میانگین رتبهبندی گروههای مختلف استفاده شد. یافتههای پژوهش نشان داد که شاخص خصوصیات هیدرولوژی بیشترین تأثیر را از اجرای طرح آبخوان داشته و جنبههای اقتصادی اجرای پروژه پخش سیلاب بر آبخوان در جایگاه دوم قرار دارد. اجرای پخش سیلاب کمترین اثر را در زمینه اجتماعی در زندگی روستائیان حاشیه طرح داشته است. همچنین از منظر جوامع محلی، زیرشاخص "کاهش خسارتهای سیل به اراضی و باغات روستا" دارای بیشترین اهمیت و زیرشاخص "بروز اختلافات و درگیری بین روستائیان منطقه" دارای کمترین اثر در طرح پخش سیلاب بر آبخوان اهرم بوشهر هستند.
