این مطالعه با هدف ارزیابی و تصحیح بایاس برآوردهای بارش ماهوارهای GPM‑IMERG با استفاده از روش نگاشت چندک تجربی (EQM) در ناحیه ساحلی دریای خزر در ایران طی دوره آماری 2005 تا 2014 انجام شد. بدین منظور، دادههای پنج ایستگاه همدیدی شامل بندرانزلی، رشت، رامسر، بابلسر و گرگان بهعنوان نمایندههای اقلیمی منطقه مورد استفاده قرار گرفت. دادههای بارش ایستگاهی از سازمان هواشناسی ایران و دادههای ماهوارهای GPM‑IMERG از سامانه Google Earth Engine دریافت گردید. ارزیابی عملکرد دادههای ماهوارهای و نتایج تصحیح خطا با استفاده از شاخصهای ضریب همبستگی پیرسون، ریشه میانگین مربعات خطا، ضریب کارایی نش–ساتکلیف، درصد بایاس، احتمال آشکارسازی و نرخ هشدار نادرست انجام شد. همچنین بهمنظور مقایسه همزمان میزان همبستگی، انحراف معیار و خطای برآوردها، از نمودار تیلور برای تحلیل عملکرد دادههای ماهوارهای قبل و بعد از اعمال تصحیح بایاس استفاده گردید. نتایج نشان داد که اعمال روش EQM در بیشتر ایستگاهها و در هر دو مقیاس زمانی موجب بهبود عملکرد دادههای GPM‑IMERG شده است. در مقیاس روزانه، مقدار RMSE در تمامی ایستگاهها بین 7/5 تا 4/20 درصد کاهش یافت. همچنین |PBIAS| در همه ایستگاهها به سمت صفر میل کرد و میزان کاهش آن بین 1/47 تا 9/98 درصد بود. شاخص NSE نیز در همه ایستگاهها بهبود یافت، هرچند در اغلب موارد همچنان مقادیر منفی داشت. در مقیاس ماهانه، اثر تصحیح بایاس آشکارتر بود؛ بهطوریکه RMSE در 4 ایستگاه از 5 ایستگاه بین 2/6 تا 9/27 درصد کاهش یافت، هرچند در بندرانزلی 6/4 درصد افزایش نشان داد. همچنین |PBIAS| در تمامی ایستگاهها کاهش یافت و این کاهش بین 5/56 تا 6/98 درصد بود. از سوی دیگر، NSE در بیشتر ایستگاهها بهبود یافت؛ بهگونهای که در گرگان از 43/0 به 7/0، در رشت از 29/0 به 41/0 و در رامسر از 29/0- به 13/0 رسید. در مجموع، کاربرد روش نگاشت چندک تجربی موجب بهبود دقت برآوردهای بارش ماهوارهای GPM‑IMERG و افزایش تطابق آن با دادههای مشاهداتی، بهویژه در مقیاس ماهانه، شده است. این بهبود میتواند مبنای قابلاعتمادتری برای مدلسازی هیدرولوژیکی و مدیریت رواناب در نواحی ساحلی دریای خزر فراهم آورد.
نوع مطالعه: كاربردي |
موضوع مقاله: تخصصي دریافت: 1405/3/18 | ویرایش نهایی: 1405/5/2 | پذیرش: 1405/5/8 | انتشار الکترونیک پیش از انتشار نهایی: 1405/5/9 | انتشار الکترونیک: 1405/5/9
