fa تاثیر مدیریت مصرف آب در توسعه پوشش گیاهی سطوح آبگیر باران در مناطق خشک تخصصي Special پژوهشي Research <div style="text-align: justify;"><span dir="RTL"><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">هدف از انجام این پژوهش بررسی مدیریت مصرف آب در افزایش پوشش گیاهی سطوح آبگیر باران از طریق مقایسه دو روش آبیاری زیر سطحی سنتی و قطره&shy;ای </span></span></span><span dir="RTL"><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">است</span></span></span><span dir="RTL"><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">. </span></span></span><span dir="RTL"><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">برای</span></span></span><span dir="RTL"><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;"> اجرای این پژوهش سه نمونه خاک از سه محل در شمال سیستان با کاربری کشاورزی</span></span></span><span dir="RTL"><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;"> و عمق 50 سانتی‌متر</span></span></span><span dir="RTL"><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;"> برداشت و تجزیه و تحلیل شد. فارویی به عمق 60 و قطر50 سانتی‌متر و طول 48 متر حفر شد. 12 چاله‌ با فاصله چهار متر به عمق 70 و قطر 50 </span></span></span><span dir="RTL"><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">سانتی‌متر</span></span></span><span dir="RTL"><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;"> در داخل فارو ایجاد شد. برای تیمار روش آبیاری زیر سطحی سنتی، لوله پلاستیکی سه اینچی به طول 48 متر به طور تراز داخل فارو قرار گرفت. با فاصله هر هشت متر روزنه‌ای به قطر دو میلی‌متر در زیر لوله پلاستیکی مزبور ایجاد شد. در تیمار آبیاری </span></span></span><span dir="RTL"><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">قطره‌ای، لوله آبیاری 2/1 به طول 48 متر روی فارو قرار گرفت و به فاصله هر هشت متر قطره‌چکانی به آن متصل شد. داخل هر چاله یک درخت توت کاشته شد. رطوبت خاک به طور ماهانه و خصوصیات پوشش گیاهی در فصول رشد اندازه&shy;گیری شد. یافته&shy;های پژوهش نشان داد که میزان رطوبت خاک، افزایش ارتفاع نهال و قطر نهال در تیمار </span></span></span><span dir="RTL"><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">آبیاری زیر سطحی</span></span></span><span dir="RTL"><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;"> سنتی به ترتیب 1/53، 2/52 و 6/48 درصد بیش از روش </span></span></span><span dir="RTL"><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">آبیاری </span></span></span><span dir="RTL"><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">قطره‌ای بود. </span></span></span><span dir="RTL"><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">نتایج حاصل از تجزیه و تحلیل آماری نشان داد </span></span></span><span dir="RTL"><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">که بین میزان رطوبت، </span></span></span><span dir="RTL"><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">ارتفاع نهال و قطر تنه در دو </span></span></span><span dir="RTL"><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">تیمار مزبور</span></span></span> <span dir="RTL"><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">در سطح 05/0 اختلاف معنی‌داری وجود دارد. نتیجه‌گیری می‌شود با استحصال آب ناشی از بارندگی در سطوح آبگیر باران و استفاده از روش</span></span></span><span dir="RTL"><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;"> آبیاری زیر سطحی </span>سنتی آب بدون اینکه تبخیر شود، مستقیماً به منطقه ریشه وارد و </span></span><span dir="RTL"><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">با مصرف آب کمتر پوشش گیاهی زیادتری ایجاد می&shy;شود که باعث حفاظت خاک در مقابل نیروهای فرسایشی وارده بر سطح زمین می&shy;شود.</span></span></span></div> <div style="text-align: justify;">The aim of this research was to study how water&nbsp;<em>use</em>&nbsp;management can increases vegetation cover in<cite>rainwater catchment systems. The study was conducted through comparison of two methods of irrigation, i.e. traditional sub-surface drip irrigation and drip irrigation. T</cite>hree soil samples were taken and analyzed from three locations in north of Sistan from a depth of 50 cm. A furrow was dug with a base depth of 60&nbsp;<em>cm, </em>width of 50 cm,&nbsp;and &nbsp;length of 48 m. 12 holds were dug 4 m long, 70 cm deep and 50 cm in diameter. For subsurface irrigation, a 3-inch pipe with a length of 48 m was placed horizontally in the furrow. At 8-m intervals, 2-mm holes were made in the pipe. In the drip irrigation method, a &frac12;-inch pipe with a length of 48 m was placed on the furrow and drippers were connected every 8 m. In each pit, a mulberry tree was planted. Soil moisture was measured every month and growth was measured each season. Data shows that the amount moisture, increase in plant height, and trunk diameter in subsurface irrigation were 53.1, 91.6, and 52.8 percent more than drip irrigation, respectively. Statistical analyses show that soil moisture, plant height, and trunk diameter were significantly higher in subsurface irrigation (P<0.05). In subsurface irrigation, water directly flows to the root zone. Because in this method transpiration is less than drip method, subsurface irrigation has good potential to establish suitable moisture levels for plant growth.&nbsp;</div> واژه‌های کلیدی: آبیاری زیر سطحی سنتی, آبیاری قطره‌ای, حفاظت خاک, منطقه ریشه Keywords: Subsurface irrigation, Drip irrigation, Soil conservation, Root region. 55 65 http://jircsa.ir/browse.php?a_code=A-10-113-6&slc_lang=fa&sid=1 Mansour Jahantigh منصور جهان تیغ Mjahantigh2000@yahoo.com 10031947532846004571 10031947532846004571 Yes Department Soil Conservation and Water Management, Sistan Agriculture and edition Natural Resources Research Center, AREEO, Zabol, Iran سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، زابل، ایران