fa عوامل موثر بر تصمیم‌گیری کشاورزان برای سازگاری با تغییراقلیم در دشت جیرفت عمومى General پژوهشي Research <span dir="RTL" lang="AR-SA" style="font-size:11.0pt"><span b="" mitra="" style="font-family:"><span style="color:black"><span style="letter-spacing:-.1pt">تغییر اقلیم و پیامدهای آن، چالشی جهانی است که کشورهایی مانند ایران نیز با آن مواجه‌اند. </span></span></span></span><span dir="RTL" lang="FA" style="font-size:11.0pt"><span b="" mitra="" style="font-family:"><span style="color:black"><span style="letter-spacing:-.1pt">بخش کشاورزی به‌دلیل وابستگی به منابع طبیعی بیش‌ترین اثرپذیری را از این پدیده دارد. بنابراین، کاربست راهبردهای سازگاری با تغییراقلیم برای تمام ارکان بخش کشاورزی یک ضرورت اجتناب‌ناپذیر است. در این بین، فرآیند تصمیم‌سازی سازگاری کشاورزان به‌دلیل نقشی که در تامین امنیت غذایی کشور دارد، از اهمیت بالایی برخوردار است. پژوهش حاضر به‌منظور تدوین مدل روانشناختی-اجتماعی تصمیم‌سازی کشاورزان با تغییراقلیم در دشت جیرفت اجرا شده است. جامعه مورد مطالعه 30633 کشاورز دشت جیرفت است که با استفاده از فرمول کوکران 379 کشاورز به‌عنوان نمونه مورد پژوهش تعیین شد. نخست، مدل نظری تصمیم‌سازی سازگاری کشاورزان در مواجهه با تغییراقلیم با استفاده از تلفیق نظریه انگیزش حفاظت (متغیرهای ارزیابی تغییراقلیم، ارزیابی سازگاری و بازدارندگی سازگاری) و ظرفیت سازگاری (متغیرهای سرمایه اجتماعی، پتانسیل مالی و سرمایه انسانی)، تدوین و سپس با استفاده از داده‌های میدانی مورد ارزیابی قرار گرفت. در این مطالعه، از مدل‌سازی معادلات ساختاری-حداقل مربعات جزیی برای برآورد مدل استفاده شد. یافته‌ها نشان داد که متغیرهای نظریه انگیزش حفاظت، نقش میانجی‌گری را برای اثرگذاری متغیرهای ظرفیت سازگاری بر تصمیم‌سازی سازگاری کشاورزان دارند. هم‌چنین، با استفاده از تحلیل اهمیت ماتریس اهمیت-عملکرد مشخص شد که ارزیابی سازگاری بیش‌ترین سهم را در تصمیم‌گیری کشاورزان دارد؛ به بیانی دیگر، کشاورزان دشت جیرفت در صورتی‌که نسبت به راهبردها، هزینه‌ها و اثربخشی سازگاری با تغییراقلیم به اقناع دانشی برسند به‌راحتی با محدودیت‌های ذهنی- اجتماعی کنار می‌آیند و تصمیم سازگاری با تغییراقلیم را اخذ و به کار خواهند گرفت.</span></span></span></span> <span style="font-size:9.0pt"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><span style="letter-spacing:-.1pt">Climate change and its consequences constitute a global challenge, which countries such as Iran are also facing. The agricultural sector, due to its dependence on natural resources, is most affected by this phenomenon. Therefore, the application of climate change adaptation strategies is an inevitable necessity for all elements of the agricultural sector. Among these, the decision-making process of farmers regarding adaptation to climate change is significant to sustain the country&#39;s food security. This study aimed to develop a socio-psychosocial model of farmers&#39; decision-making for adapting to climate change in the Jiroft Plain. The study population consisted of 30,633 farmers, with a sample size of 379 determined using Cochran&#39;s formula. First, a theoretical model of farmers&#39; adaptation decision-making in response to climate change was developed by combining Protection Motivation Theory (PMT)&mdash;including climate change assessment, adaptation assessment, and maladaptation&mdash;and adaptive capacity factors such as social capital variables, financial potential, and human capital. The model was then evaluated using field data. Partial Least Squares Structural Equation Modeling (PLS-SEM) was used to estimate the model. Findings showed that PMT variables mediate the effect of adaptive capacity variables on farmers&#39; adaptation decision-making. Additionally, the adaptation assessment variable was identified as the highest priority by importance-performance analysis. The results indicate that if farmers in the Jiroft Plain acquire knowledge-based conviction about the strategies, costs, and effectiveness of climate change adaptation, they will more easily overcome mental-social constraints and make adaptation decisions.</span></span></span> سازگاری, جنوب کرمان, کشاورزان, تغییراقلیم, نظریه رفتاری Adaptation, Behavioral Theory, Climate Change, Farmers, South Kerman 107 124 http://jircsa.ir/browse.php?a_code=A-10-2368-1&slc_lang=fa&sid=1 Saeed Barkhori سعید برخوری barkhoris98@gmail.com 10031947532846006084 0009-0003-5852-8414 Yes Assistant Professor, Faculty of Natural Resources, University of Jiroft, Kerman, Iran Email: barkhoris98@gmail.com ستادیار، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه جیرفت، کرمان، ایران barkhoris98@gmail.com