fa ارزیابی روش‌های برآورد دبی پیک سیلاب در حوضه آبخیز شهری جهت کنترل سیلاب تخصصي Special كاربردي Applicable <p style="text-align: justify"><span dir="RTL">گسترش روزافزون شهرها و تغییر کاربری اراضی زراعی و مرتعی به اراضی مسکونی و صنعتی و بحران سیل در نقاط شهری و به موازات آن تغییرات ایجاد شده در نفوذپذیری، فریب رواناب و تبخیر و تعرق باعث می&shy;گردد که رفتار هیدرولوژیکی حوضه&shy;های آبخیز شهری نسبت به حوضه&shy;های طبیعی غیرعادی و نامنظم گردد.</span> <span dir="RTL">عوامل متعددی در ظهور سیلاب و شدت آن موثر می&shy;باشند که امکان بررسی این عوامل نیاز به تحقیقات جامع&shy;تری دارد. برای این منظور در بسیاری از آبخیزهای کوچک به دلیل عدم وجود ایستگاه هیدرومتری و یا</span> <span dir="RTL">وجود نواقص آماری زیاد، نیاز به انتخاب روش‌های مناسب با توجه به شرایط و خصوصیات حوضه&shy;ها می&shy;باشد. </span><span dir="RTL">در </span><span dir="RTL">این تحقیق با هدف بررسی و ارزیابی دبی پیک سیلاب حوضه&shy;های آبخیز شهر بیرجند، از مدل هیدرولوژیکی بارش- رواناب و روش&shy;های تجربی استفاده گردیده است. بدین منظور در تحقیق حاضر برای منطقه&shy;ای</span> <span dir="RTL">کردن</span> <span dir="RTL">مدل</span> <span dir="RTL">از</span> <span dir="RTL">آمار</span> <span dir="RTL">و</span> <span dir="RTL">اطلاعات</span> <span dir="RTL">11</span> <span dir="RTL">ایستگاه</span> <span dir="RTL">هیدرومتری</span> <span dir="RTL">مجاور منطقه مطالعاتی استفاده شد. در ادامه برای</span> <span dir="RTL">بدست آوردن توزیع مناسب و محاسبه دبی با دوره بازگشت&shy;های مختلف در حوضه مورد تحقیق از نرم افزار </span>HYFA <span dir="RTL">استفاده و مقادیر دبی حداکثر سیلاب حوضه&shy;های مشابه فاقد آمار را در دوره بازگشت</span><span dir="RTL">‌</span><span dir="RTL">های مختلف محاسبه گردید. نتایج بدست آمده از روش&shy;های تجربی حاکی از آن است که این روش&shy;ها برای ایستگاه&shy;های مورد مطالعه نتایج قابل قبول و مناسبی ارائه نمی&shy;دهد، در حالی که روش مدل هیدرولوژیکی بارش- رواناب نتایج قابل قبولی را ارائه داده است.</span></p> <p dir="ltr" style="text-align: justify">With the increasing development of cities and changing the agricultural and pasture land use into residential and industrial lands, plus the parallel flood crisis in urban areas, the created changes in infiltration, runoff deviation, evaporation and transpiration lead to abnormal and irregular hydrological behavior of the urban watersheds toward the natural basins. Many factors influence emerging floods and their intensity, and studying them requires more comprehensive research works. For this purpose, in many small watersheds there is a need to select appropriate methods due to the basin conditions and features because of the lack of hydrometric station and many statistical flaws. This research aims to study and assess the peak discharge of flood in Birjand&rsquo;s watershed. For this purpose, the hydrological method of rainfall- runoff and empirical methods were used. In this article, for zoning the model, the data of 11 hydrometric stations near the studied area were used. Then, the HYFA software was used to obtain proper distribution and calculate the discharge with different return periods in the area and the maximum discharge amounts of floods in the similar basins without statistics were calculated in different return periods. The results from empirical methods indicate that these methods do not provide acceptable results and are not suitable for the studied stations, while hydrologic model of rainfall-runoff has acceptable results.</p> حوضه آبخیز, سیلاب, مدل هیدرولوژیکی بارش- رواناب, نرم افزار HYFA, هیدرومتری Watershed, Flood, Rainfall-runoff hydrologic model, HYFA software, Hydrometer 23 32 http://jircsa.ir/browse.php?a_code=A-10-115-1&slc_lang=fa&sid=1 زهرا زراعتکار rahab84.wre@gmail.com 1003194753284600803 1003194753284600803 Yes Birjand U دانشگاه بیرجند فرزاد حسن پور 1003194753284600804 1003194753284600804 No دانشکده آب و خاک دانشگاه زابل مرضیه تابع 1003194753284600805 1003194753284600805 No