fa بررسی و مقایسه‌ی پتانسیل استحصال آب باران از سطوح عایق پشت‌ بام‌ها در شرایط اقلیمی مختلف (مطالعه موردی: شهرهای مشهد و نور) تخصصي Special پژوهشي Research <p dir="RTL" style="margin-bottom:0cm;margin-bottom:.0001pt;text-align:right;line-height:normal;direction:rtl;unicode-bidi:embed;"></p> <p dir="RTL" style="margin-bottom:0cm;margin-bottom:.0001pt;text-align:justify;text-indent:14.15pt;line-height:normal;direction:rtl;unicode-bidi:embed;"><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">&nbsp;باران جزء پاکترین منابع آب موجود در طبیعت است، چنانچه رواناب حاصل از آن جمع&shy;آوری و مورد استفاده قرار بگیرد باعث صرفه&shy;جویی در مصرف آب و مدیریت بهتر در منابع آب کشور خواهد شد. از آنجا که سطح وسیعی از مساحت شهرها راپشت&shy;بام منازل مسکونی تشکیل می&shy;دهد، حجم آب استحصالی از سطح پشت&shy;بام منازل قابل توجه است و می&shy;تواند بخشی از نیاز آبی ساکنان را فراهم کند. در این تحقیق وقایع بارش و رواناب در شهر مشهد که دارای اقلیم خشک و نیمه خشک است و شهر نور که دارای اقلیم معتدل است، مورد اندازه&shy;گیری قرار گرفت. سطح مورد نظر برای جمع&shy;آوری آب باران سطوح عایق پشت&shy;بام در نظر گرفته شد. پس از آماده&shy;سازی پشت&shy;بام&shy;ها، منبع آب قرار داده شد</span></span><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;"> و بعد از هر بارش میزان رواناب اندازه&shy;گیری شد.</span></span><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;"> اطلاعات مربوط به بارش از نزدیک&shy;ترین ایستگاه سینوپتیک به منطقه دریافت شد. با استفاده از تجزیه و تحلیل&shy;های آماری لازم، مقادیر ضریب رواناب و حجم رواناب ناشی از بارندگی به ازای مقادیر متفاوت عمق و شدت بارندگی بعد از هر واقعه تعیین گردیده است. بر اساس نتایج این تحقیق ضریب رواناب در وقایع بارندگی منجر به رواناب به طور متوسط برای فصل پاییز در مشهد 66/0 و نور 75/0، برای فصل زمستان در مشهد 69/0 و نور 76/0 و برای فصل بهار در مشهد 62/0 و نور 69/0 می‌باشد.</span></span> <span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">احتمال آستانه ظهور رواناب در شهر نور 3/0 میلی&shy;متر و در شهر مشهد 7/0 میلی&shy;متر است.</span></span> <span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">ارتفاع کل بارش و رواناب در مشهد به ترتیب 5/217 و 9/139 میلی&shy;متر و در نور 8/496 و 1/356 میلی&shy;متر است. بیشترین مقدار متوسط رواناب تولید شده در شهر مشهد مربوط به فصل بهار و در شهر نور مربوط به فصل پاییز است.</span></span></p> <p dir="RTL" style="margin-bottom:0cm;margin-bottom:.0001pt;text-align:justify;line-height:normal;direction:rtl;unicode-bidi:embed;"></p> <p dir="RTL" style="margin-bottom:0cm;margin-bottom:.0001pt;text-align:justify;line-height:normal;direction:rtl;unicode-bidi:embed;"></p> <p>&nbsp;Rainfall is a source of water with the best quality in the nature. Therefore, harvesting and using of the runoff resulted from rainfall, can help better management of water resources in our country. As a considerable part of urbanized areas are building roofs, quantity of water harvested from roof catchments will be considerable and can prepare a part of water required for the residents. In this study, rainfall and runoff events were measured in cities of Mashhad (with arid and semi-arid climatic condition) and Noor (with sub-humid and humid climatic condition). The surfaces selected to collect rainwater were two roof catchments (one in each city) with almost the same conditions. After preparing the rooftops, the required storages and the related equipments were established and the amount of runoff was measured after each rainfall event for whole the rainy seasons of the year. Information of precipitation events was received from the closest meteorological synoptic stations. Using appropriate statistical analysis, the volume of runoff as well as runoff coefficient for different levels of rainfall depth and intensity was determined after each event. The results of this research show that average runoff coefficient for the fall season in Mashhad is 0.66 and is 0.75 in Noor, for the winter it is 0.69 and 0.76 respectively in Mashhad and Noor, and for the spring season, the average runoff coefficient was measured 0.62 in Mashhad and 0.69 in Noor. The threshold values (minimum values) of rainfall for runoff generation 0.3 mm in Noor and 0.7 mm in Mashhad. The total depth of rainfall and runoff for the measured period in Mashhad were 217.5 and 139.9 mm, respectively, and in the Noor they were 496.8 and 356.1 mm. The highest amount of seasonal runoff generated in Mashhad belongs to the spring but in Noor it has been occurred in autumn season.</p> <p></p> آستانه ظهور رواناب, بارش, جمع­آوری آب باران, شدت, ضریب رواناب Run off generation threshold, Precipitation, Rainwater harvesting, Intensity, Run off coefficient 1 10 http://jircsa.ir/browse.php?a_code=A-10-29-2&slc_lang=fa&sid=1 Parisa Pahlavani پریسا پهلوانی 10031947532846001858 10031947532846001858 No Ferdowsi University of Mashhad دانشگاه فردوسی مشهد M.T. Dastorani محمدتقی دستورانی dastorani@um.ac.ir 10031947532846001859 10031947532846001859 Yes Ferdowsi University of Mashhad دانشگاه فردوسی مشهد Javad Tabatabaee جواد طباطبایی 10031947532846001860 10031947532846001860 No Agriculture and Natural Resources Research Center of khorasan razavi State مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی خراسان رضوی Mahdi Vafakhah مهدی وفاخواه 10031947532846001861 10031947532846001861 No Tarbiyat modaress University of Tehran دانشگاه تربیت مدرس