[صفحه اصلی ]   [Archive] [ English ]  
:: صفحه اصلي :: درباره نشريه :: آخرين شماره :: تمام شماره‌ها :: جستجو :: ثبت نام :: ارسال مقاله :: تماس با ما ::
:: دوره 8، شماره 1 - ( 3-1399 ) ::
دوره 8 جلد 1 صفحات 1-12 برگشت به فهرست نسخه ها
دانش بومی مدیریت و مهار سیلاب در باغستان سنتی قزوین: سزاوار نگاهی نو در زمینه حفاظت و احیا
مریم شهبازی*، شکوه کرمانشاهانی، حامد احمدی، محبوبه جمشیدی، پوریا کاکوند، حمیدرضا رضایی
دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان
چکیده:   (75 مشاهده)
در مناطق خشک و نیمه خشک جهان از جمله ایران، بهره‌برداری از سیلاب، یکی از راه‌های متداول تأمین آب برای کشاورزی بوده و نقش مؤثری در تغذیه آب‌های زیرزمینی، تثبیت خاک آبرفتی و احیا و تقویت پوشش گیاهی دارد. باغستان سنتی قزوین نمونه‌ای از سامانه‌های پخش سیلاب با قدمتی بیش از هزار سال است. شهر قزوین در دامنه کوهپایه‌های البرز و بروی مخروط‌ افکنه رودخانه‌های فصلی واقع شده و باغات بدون حصار باغستان به عنوان بزرگ‌ترین آبخوان منطقه و سامانه کارآمد پخش سیلاب به صورت حلقه سبزی برای حفاظت از شهر در برابر سیلاب‌ این رودخانه‌ها احداث شده است. این باغات علیرغم تخریب و کاهش سطح قابل توجه، همچنان در سه طرف شهر به وسعت 2500 هکتار وجود دارد. آبیاری سیلابی منحصر به فرد باغستان، موجب تثبیت مرتب و مداوم خاک‌های حاصلخیز آبرفتی و نیز تغذیه سفره‌های آب زیرزمینی می‌شود. باغات به صورت حوضچه‌هایی در کنار هم قرار گرفته و با مرز‌هایی به ارتفاع حدود یک متر از هم جدا می‌شوند. در فصل بارندگی، باغات به نوبت تا ارتفاع کرت‌ها پر آب شده که این آب به مرور در خاک نفوذ می‌کند. درختان بادام و پسته باغستان و بوته‌های انگور با یک و حداکثر دوبار آبیاری در ماه‌های با میزان تبخیر بسیار پایین، به حیات خود ادامه داده و بهره‌وری اقتصادی دارند. سیستم بومی مدیریت آب باغستان سنتی قزوین در فهرست آثار ناملموس ملی به ثبت رسیده است. امید است آبخوان‌داری و روش آبیاری باغستان سنتی قزوین به جایگاه درخور خویش در اولویت‌های راهبردی مدیریت آب استان دست یابد.
واژه‌های کلیدی: آبخوان‌داری، باغستان سنتی، پخش سیلاب، رودخانه فصلی، قزوین.
متن کامل [PDF 1037 kb]   (24 دریافت)    
نوع مطالعه: گزارش مورد | موضوع مقاله: عمومى
ارسال پیام به نویسنده مسئول

ارسال نظر درباره این مقاله
نام کاربری یا پست الکترونیک شما:

CAPTCHA


XML   English Abstract   Print


Download citation:
BibTeX | RIS | EndNote | Medlars | ProCite | Reference Manager | RefWorks
Send citation to:

Shahbazi M, Kermanshahani S, Ahmadi H, Jamshidi M, Kakvand P, Rezaei H. Indigenous knowledge of flood management and floodwater spreading in Qazvin traditional garden; deserves a new look at conservation and restoration. Journal of Rainwater Catchment Systems. 2020; 8 (1) :1-12
URL: http://jircsa.ir/article-1-365-fa.html

شهبازی مریم، کرمانشاهانی شکوه، احمدی حامد، جمشیدی محبوبه، کاکوند پوریا، رضایی حمیدرضا. دانش بومی مدیریت و مهار سیلاب در باغستان سنتی قزوین: سزاوار نگاهی نو در زمینه حفاظت و احیا. سامانه‌هاي سطوح آبگير باران. 1399; 8 (1) :1-12

URL: http://jircsa.ir/article-1-365-fa.html



دوره 8، شماره 1 - ( 3-1399 ) برگشت به فهرست نسخه ها
مجله علمی - ترویجی سامانه های سطوح آبگیر باران Iranian Journal of Rainwater Catchment Systems
Persian site map - English site map - Created in 0.04 seconds with 30 queries by YEKTAWEB 4256